Feestdagen en vrachtwagenrijverboden in Duitsland

De hoofdregel (§ 30 StVO)

Op grond van § 30 StVO mogen vrachtwagens met een toegestane totaalmassa boven 7,5 ton, en aanhangers achter vrachtwagens, op zon- en wettelijke feestdagen van 0:00 tot 22:00 uur niet worden ingezet voor bedrijfsmatig of betaald goederenvervoer (inclusief bijbehorende lege ritten).

Belangrijk: regionale feestdagen tellen mee

Het verbod geldt op een feestdag alleen in de deelstaten waar die dag een wettelijke feestdag is. Op bijvoorbeeld Sacramentsdag of Allerheiligen geldt het rijverbod wél in het katholieke zuiden, maar niet in deelstaten waar die dag een gewone werkdag is. Wie dwars door Duitsland rijdt, kan dus een deelstaatgrens oversteken en alsnog onder het verbod vallen. Zie feestdagen per deelstaat.

Belangrijkste uitzonderingen

• Gecombineerd vervoer spoor–weg (aan- en afvoer tot ongeveer 200 km).
• Verse melk en zuivel en andere snel bederfelijke levensmiddelen.
• Vervoer van levende dieren, waaronder levende bijen.
• Berging en pechhulp bij ongevallen.
• Militaire transporten.

Zomerreisverbod

Naast het zon- en feestdagverbod geldt in de zomer op bepaalde zaterdagen een aanvullend rijverbod op drukke routes (7:00–20:00 uur), op grond van de Ferienreiseverordnung.

Voorbeeldrit: Venlo — Hamburg op Sacramentsdag

Abstracte regels worden pas duidelijk met een concrete rit. Neem donderdag 4 juni 2026, Sacramentsdag. U rijdt met een vrachtwagen van 18 ton van Venlo naar Hamburg.

U steekt de grens over bij Kaldenkirchen en rijdt de A61 en A1 op. U bevindt zich nu in Noordrijn-Westfalen, waar Fronleichnam een wettelijke feestdag is. Het rijverbod geldt: u mag hier niet rijden tussen 0:00 en 22:00 uur.

Rijdt u door tot voorbij Osnabrück, dan komt u in Nedersaksen. Daar is Sacramentsdag géén feestdag en mag u wél rijden. Hetzelfde geldt voor de rest van de route via Bremen naar Hamburg.

De praktische consequentie: op dezelfde dag, met dezelfde vrachtwagen, mag u het noordelijke deel van de route rijden en het zuidelijke niet. U mag dus niet om 6:00 uur in Venlo vertrekken, maar wél om 6:00 uur in Osnabrück. En omgekeerd: rijdt u die dag van Hamburg naar Venlo, dan moet u ná Osnabrück stoppen en tot 22:00 uur wachten voordat u NRW in mag.

Dit is waarom een deelstaatgrens voor planners belangrijker is dan een landsgrens. Nederlandse vervoerders die alleen op de landelijke feestdagenlijst plannen, lopen precies hier tegen problemen aan.

Op welke dagen speelt dit? De regionale feestdagen op een rij

Op de negen landelijke feestdagen geldt het verbod overal en is er geen twijfel. De risicodagen zijn de regionale:

Twee dagen verdienen extra aandacht omdat ze gemeentelijk werken en dus niet op deelstaatniveau te plannen zijn. Maria-Tenhemelopneming geldt in Beieren alleen in de overwegend katholieke gemeenten — 1.708 van de 2.056. Sacramentsdag geldt in Saksen alleen in enkele sorbische gemeenten in Landkreis Bautzen en in Thüringen vooral in het Eichsfeld. Wie daar op zo’n dag laadt of lost, moet de gemeente nakijken, niet de deelstaat.

Bekijk de weekdagen per jaar in de overzichten voor 2026, 2027, 2028 en 2029. Valt een regionale feestdag in het weekend — zoals Hervormingsdag en Allerheiligen in 2026 — dan verandert er voor het rijverbod niets, want op zondag geldt het al.

De uitzonderingen preciezer bekeken

§ 30 lid 3 StVO somt de uitzonderingen op. Ze zijn nauwer dan vaak wordt gedacht:

• Gecombineerd vervoer spoor–weg. Alleen het voor- en natransport naar of van de terminal, en alleen over een beperkte afstand (in de orde van 200 kilometer). Het is geen vrijbrief voor de hele rit.
• Verse melk, zuivel en snel bederfelijke levensmiddelen. Het gaat om producten die daadwerkelijk snel bederven; algemene levensmiddelen vallen er niet onder. Vlees, verse vis en verse bakwaren horen er in de regel bij, houdbare kruidenierswaren niet.
• Levende dieren, inclusief levende bijen.
• Berging en pechhulp bij ongevallen en storingen.
• Militaire transporten en transporten in het kader van de openbare orde.

Belangrijk detail: het verbod geldt voor bedrijfsmatig of betaald goederenvervoer, inclusief de lege ritten die daarbij horen. Een lege terugrit is dus niet automatisch vrij. Rijdt u met een vrachtwagen boven 7,5 ton voor privédoeleinden — bijvoorbeeld een verhuizing voor uzelf — dan valt dat er in beginsel niet onder, maar de bewijslast ligt bij u.

Het zomerreisverbod: de tweede regeling

Naast het zon- en feestdagverbod bestaat er een apart zomerreisverbod op grond van de Ferienreiseverordnung. Dat werkt anders: het geldt op bepaalde zaterdagen in de zomervakantieperiode, van 7:00 tot 20:00 uur, en alleen op aangewezen drukke routes — de grote noord-zuidverbindingen en de aanvoerroutes naar de Alpen.

Voor Nederlandse vervoerders is dit de regeling die het vaakst wordt vergeten, omdat hij niet aan feestdagen hangt maar aan de Duitse schoolvakanties. En die zijn per deelstaat gespreid, waardoor de zomerperiode zich over ongeveer tweeënhalve maand uitstrekt. Plan ritten naar Zuid-Duitsland, Oostenrijk of Italië in de zomer dus niet op een zaterdagochtend zonder de aangewezen routes te controleren.

De exacte zaterdagen en routes worden jaarlijks bekendgemaakt; ze staan niet vast in de verordening zelf en moeten per jaar worden opgezocht.

Wat het kost als u het verbod overtreedt

Overtreding van het rijverbod is in Duitsland een Ordnungswidrigkeit, geen misdrijf. De sanctie bestaat uit een boete voor de bestuurder en — dit is voor vervoerders het belangrijkste — mogelijk ook voor de opdrachtgever of vervoersondernemer, wanneer die de rit heeft opgedragen of toegelaten. Duitse controleurs kijken bij een staandehouding naar de vrachtbrief en de opdracht, niet alleen naar de chauffeur.

Omdat de bedragen in de Duitse boetecatalogus periodiek worden aangepast, noemen we hier geen exact tarief dat morgen achterhaald kan zijn. Ga ervan uit dat het om een substantieel bedrag per overtreding gaat en dat de rit ter plaatse kan worden stilgelegd tot 22:00 uur — die stilstand kost in de praktijk vaak meer dan de boete zelf.

Praktisch advies voor planners: bouw uw ritplanning op de feestdagenkalender van de deelstaten op de route, niet op een landelijke lijst. Bekijk daarvoor feestdagen per deelstaat en de noord-zuidverdeling rond 31 oktober en 1 november, de dag waarop dit het vaakst misgaat.

Veelgestelde vragen