Een Duitse feestdag kan overal gelden, alleen in een bepaalde deelstaat of zelfs slechts in enkele gemeenten. Dat verschil bepaalt of winkels dicht zijn, werknemers vrij hebben en regionale verkeersregels gelden. Deze pagina helpt u in drie stappen vast te stellen welk niveau van toepassing is.
Gecontroleerd op 4 september 2026. Voor de juridische basis gebruiken we de feestdagenwetten van de deelstaten en voor 3 oktober het Duitse eenwordingsverdrag.
De drie niveaus in één tabel
| Niveau | Wat betekent het? | Voorbeeld |
|---|---|---|
| Overal geldig | De feestdag geldt in alle zestien deelstaten | Nieuwjaarsdag, Goede Vrijdag, 1 mei, 3 oktober, Kerstmis |
| Regionaal | De feestdag geldt alleen in aangewezen deelstaten | Allerheiligen in onder meer NRW en Beieren; Hervormingsdag in noordelijke en oostelijke deelstaten |
| Lokaal | De feestdag geldt alleen in bepaalde gemeenten of gebieden | Maria-Tenhemelopneming in delen van Beieren; Augsburger Friedensfest in Augsburg |
Waarom “landelijke feestdag” juridisch niet altijd letterlijk landelijk geregeld is
In Nederland klinkt “landelijke feestdag” alsof één nationale wet de datum voor het hele land vastlegt. Duitsland werkt anders. De bescherming van zon- en feestdagen is grotendeels een bevoegdheid van de deelstaten. Daarom worden acht van de negen overal geldende feestdagen juridisch door de deelstaten zelf erkend.
De belangrijkste uitzondering is de Dag van de Duitse Eenheid op 3 oktober. Die is op federaal niveau vastgelegd. In dagelijks taalgebruik noemen we de negen dagen die overal gelden toch “landelijke feestdagen”, omdat het praktische resultaat in alle zestien deelstaten hetzelfde is.
Welke negen feestdagen gelden overal?
- Nieuwjaarsdag
- Goede Vrijdag
- Tweede Paasdag
- Dag van de Arbeid op 1 mei
- Hemelvaartsdag
- Tweede Pinksterdag
- Dag van de Duitse Eenheid op 3 oktober
- Eerste Kerstdag
- Tweede Kerstdag
De exacte datums per jaar staan op Feestdagen per jaar.
Regionale feestdagen: dezelfde datum, andere uitkomst
Regionale feestdagen zijn de voornaamste reden waarom bezoekers zich vergissen. Op Sacramentsdag zijn winkels in Noordrijn-Westfalen gesloten, terwijl dezelfde donderdag in Hamburg een gewone werkdag kan zijn. Op Hervormingsdag kan Nedersaksen gesloten zijn terwijl NRW werkt. Een dag later, op Allerheiligen, is het precies andersom.
Wie dicht bij de Nederlandse grens reist, moet daarom vooral Noordrijn-Westfalen en Nedersaksen uit elkaar houden.
Lokale feestdagen: soms is zelfs de deelstaat niet nauwkeurig genoeg
Beieren laat goed zien waarom een deelstaatkalender soms onvoldoende is. Maria-Tenhemelopneming op 15 augustus is alleen wettelijk vrij in gemeenten met volgens de officiële telling een katholieke meerderheid. Sinds 2025 wordt daarvoor de Zensus 2022 gebruikt. Augsburg heeft bovendien op 8 augustus een eigen wettelijke feestdag: het Augsburger Friedensfest.
Ook in Saksen en Thüringen bestaan lokale uitzonderingen rond Sacramentsdag. Bij zulke feestdagen is de gemeente dus belangrijker dan alleen de deelstaat.
Beslisroute: geldt deze feestdag op mijn bestemming?
- Controleer de datum. Staat de dag bij de negen overal geldende feestdagen? Dan geldt hij in heel Duitsland.
- Zo niet, bepaal de deelstaat. Gebruik het overzicht per deelstaat.
- Controleer lokale uitzonderingen. Dit is vooral nodig in Beieren en bij bepaalde katholieke/Sorbische gebieden in Saksen en Thüringen.
- Controleer de activiteit. Winkels, werk, verkeer en evenementen kunnen elk aanvullende regels hebben.
Landelijk of regionaal: wat betekent het voor winkels?
Op een wettelijke feestdag zijn reguliere winkels in beginsel gesloten op de plaats waar die feestdag geldt. Een regionale feestdag stopt dus bij de deelstaatgrens. Dat is praktisch zichtbaar bij grensritten: in de ene plaats is het winkelcentrum dicht en enkele tientallen kilometers verderop in een andere deelstaat open.
Voor uitzonderingen zoals tankstations, stationswinkels en apotheken met nooddienst zie Zijn winkels open op Duitse feestdagen?.
Wat betekent het voor werknemers?
Voor werknemers is de plaats waar de feestdagenregeling van toepassing is belangrijker dan nationaliteit. Werkt iemand op een Duitse arbeidsplaats in een deelstaat met een regionale feestdag, dan kan die dag daar wettelijk vrij zijn terwijl het in Nederland een gewone werkdag is. Omgekeerd maakt een Nederlandse feestdag een Duitse arbeidsdag niet automatisch vrij.
Lees ook wat gebeurt als een Duitse feestdag in het weekend valt.
Veelgemaakte misverstanden
- “Een Duitse feestdag geldt overal.” Nee, veel feestdagen zijn regionaal.
- “Rosenmontag is in NRW een wettelijke feestdag.” Nee; lokaal kan wel veel sluiten.
- “Beieren heeft overal hetzelfde aantal feestdagen.” Nee; Maria-Tenhemelopneming verschilt per gemeente en Augsburg heeft een extra lokale dag.
- “Als een feestdag zondag valt, is maandag vrij.” Duitsland kent geen algemene vervangingsregeling.